สส.ภาคเหนือ พรรคประชาชน เรียกร้องรัฐบาลเร่งแก้ปัญหาราคาลำไยนอกฤดูตกต่ำ เจรจาจีนคลายอุปสรรคส่งออก พร้อมปฏิรูประบบตลาดและสร้างรายได้ที่เป็นธรรมแก่เกษตรกร
18 พฤศจิกายน 2569 สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร รายงานว่า ณ ห้องแถลงข่าว ชั้น 1 อาคารรัฐสภา นายชัชพีร์ วรรณาพิรัชย์ พร้อมด้วย น.ส.การณิก จันทดา สส.ภาคเหนือ พรรคประชาชน ร่วมกันแถลงข่าวกรณีปัญหาราคาลำไยนอกฤดูตกต่ำกำลังส่งผลกระทบต่อเกษตรกร
นายชัชพีร์ วรรณาพิรัชย์ กล่าวว่า ปัญหาราคาลำไยนอกฤดูตกต่ำกำลังส่งผลกระทบต่อเกษตรกรไทยอย่างหนัก สวนทางกับราคาลำไยในตลาดจีนที่ปรับตัวสูงขึ้น โดยข้อมูลจากตลาดซินฟาตี้ กรุงปักกิ่ง ระบุว่า ราคาลำไยในเดือนตุลาคม 2569 อยู่ที่ประมาณ 14–16 หยวนต่อกิโลกรัม ขณะที่การส่งออกลำไยสดจากไทยไปจีนในช่วงเดือนสิงหาคม–กันยายน 2569 มีปริมาณเพียง 37,016 ตัน ลดลงร้อยละ 16.1 หรือประมาณ 7,100 ตัน เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน
สาเหตุสำคัญมาจากการที่จีนเพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสารซัลเฟอร์ไดออกไซด์ตกค้างในลำไย ทั้งส่วนเนื้อและเปลือก โดยกำหนดเกณฑ์ไม่เกิน 50 ส่วนในล้านส่วน ส่งผลให้ผู้ประกอบการต้องปรับกระบวนการรมสารและควบคุมคุณภาพสินค้า ขณะที่ยังมีข้อจำกัดด้านเทคโนโลยี หากตรวจพบสารตกค้างเกินมาตรฐาน สินค้าจะถูกปฏิเสธการนำเข้าหรือส่งกลับ ซึ่งสร้างความเสียหายแก่ผู้ส่งออกประมาณตู้ละ 1 ล้านบาท โดยมีรายงานลำไยถูกส่งกลับอย่างเป็นทางการแล้ว 16 ตู้ และอาจมีสินค้าที่ได้รับผลกระทบรวมสูงถึง 30 ตู้
สถานการณ์ดังกล่าวส่งผลให้ราคาลำไยหน้าสวนปรับตัวลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยคาดว่าช่วงเดือนพฤศจิกายน–ธันวาคม 2569 ราคาจะอยู่ที่ประมาณกิโลกรัมละ 10–15 บาท แต่จากการตรวจสอบราคาในพื้นที่ล่าสุด พบว่าราคาสูงสุดอยู่ที่เพียงกิโลกรัมละ 8 บาท ซึ่งผู้ประกอบการระบุว่าเป็นระดับราคาต่ำสุดในรอบ 10 ปี และอาจส่งผลกระทบต่อเกษตรกรทั้งในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนและภาคตะวันออก
ทั้งนี้ เรียกร้องให้รัฐบาล กระทรวงพาณิชย์ และกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เร่งดำเนินการ 3 ประการ ได้แก่
1. แก้ไขอุปสรรคการส่งออกไปจีน โดยเร่งเจรจากับหน่วยงานศุลกากรจีน เพื่อกำหนดมาตรฐานและวิธีตรวจสารซัลเฟอร์ไดออกไซด์ให้ชัดเจนและเป็นที่ยอมรับร่วมกัน ลดความเสี่ยงสินค้าถูกปฏิเสธการนำเข้าหรือส่งกลับ
2. ยกระดับมาตรฐานโรงคัดบรรจุ โดยให้กรมวิชาการเกษตรเข้มงวดการตรวจสอบโรงคัดบรรจุ สนับสนุนเทคโนโลยีการจัดการหลังการเก็บเกี่ยว และพัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับตลอดกระบวนการผลิตและส่งออก
3. ขยายตลาดส่งออกและเพิ่มมูลค่าผลผลิต โดยเร่งเปิดตลาดใหม่ในอินเดีย มาเลเซีย เวียดนาม และประเทศที่มีศักยภาพ พร้อมส่งเสริมอุตสาหกรรมแปรรูป เช่น ลำไยอบแห้ง ลำไยแช่แข็ง และผลิตภัณฑ์จากลำไย เพื่อสร้างตลาดรองรับผลผลิตในระยะยาว
ทั้งนี้ รัฐบาลไม่ควรแก้ไขปัญหาเพียงการรณรงค์ให้ประชาชนหรือหน่วยงานต่าง ๆ ช่วยรับซื้อลำไยเพื่อบรรเทาภาวะผลผลิตล้นตลาด แต่ควรเร่งแก้ไขปัญหาเชิงโครงสร้าง ทั้งมาตรฐานการส่งออก การบริหารจัดการผลผลิต และการขยายตลาด เพื่อสร้างเสถียรภาพด้านราคาและความมั่นคงทางรายได้ให้แก่เกษตรกรชาวสวนลำไยอย่างยั่งยืน
ด้าน น.ส.การณิก จันทดา กล่าวว่า เกษตรกรผู้ปลูกลำไยทั้งภาคเหนือและภาคตะวันออกกำลังเผชิญปัญหาราคาลำไยนอกฤดูตกต่ำอย่างต่อเนื่อง แม้จะปรับช่วงเวลาการผลิตตามนโยบายภาครัฐเพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาผลผลิตล้นตลาด สะท้อนถึงปัญหาเชิงโครงสร้างตลอดห่วงโซ่อุปทาน ตั้งแต่การผลิตจนถึงการส่งออก โดยเฉพาะต้นทุนการผลิตลำไยนอกฤดูในจังหวัดเชียงใหม่และลำพูนที่สูงถึงกิโลกรัมละ 18–30 บาท จากค่าปุ๋ย สารเคมี และแรงงาน ประกอบกับปัญหาขาดแคลนแรงงานฝีมือ ต้นลำไยมีอายุมาก และสภาพอากาศแปรปรวน ส่งผลให้เกษตรกรมีต้นทุนสูง แต่ได้รับผลตอบแทนไม่คุ้มค่า
นอกจากนี้ เกษตรกรยังขาดข้อมูลราคาตลาดปลายทางและอำนาจต่อรองกับผู้รับซื้อ ขณะที่จุดรับซื้อบางแห่งไม่แสดงราคารับซื้ออย่างชัดเจน จึงเสนอให้รัฐบาลเร่งเจรจากับจีนเพื่อกำหนดมาตรฐานสารซัลเฟอร์ไดออกไซด์ให้ชัดเจน พร้อมเพิ่มสภาพคล่องแก่ผู้ประกอบการล้งและสหกรณ์การเกษตร โดยปรับหลักเกณฑ์กองทุนพัฒนาสหกรณ์ให้สามารถนำเงินไปซ่อมบำรุงเครื่องจักรและใช้เป็นทุนหมุนเวียนรับซื้อผลผลิตได้ พร้อมเสนอให้ปฏิรูประบบตลาด โดยบังคับใช้กฎหมายการแสดงราคารับซื้ออย่างเคร่งครัด กำหนดให้จุดรับซื้อและล้งประกาศราคาภายในเวลา 12.00 น. เพื่อให้เกษตรกรทราบราคาก่อนจำหน่ายผลผลิต และสามารถตรวจสอบได้อย่างโปร่งใส
ทั้งนี้ รัฐบาลต้องแก้ไขปัญหาลำไยทั้งระบบ ไม่ใช่เพียงการพยุงราคาหรือจ่ายเงินชดเชยระยะสั้น แต่ต้องพัฒนาระบบตลาด แก้ไขอุปสรรคการส่งออก และสร้างตลาดรองรับผลผลิตอย่างยั่งยืน เพื่อให้เกษตรกรมีรายได้คุ้มค่ากับต้นทุนการผลิต
www.facebook.com/tcijthai
ป้ายคำ

